Teams aan Zet: “We krijgen veel scharrelruimte”

Door Karin Tempelaar | Teamontwikkeling

Multidisciplinaire samenwerking, teamontwikkeling - Lumax Producties

Samenwerken in netwerken en vraagstukken multidisciplinair oplossen. Het gebeurt steeds vaker en binnen meer verschillende domeinen. Zonder altijd te weten ‘hoe het precies moet’. Bij de NHL Hogeschool in Leeuwarden krijgen teams de kans hiermee aan de slag te gaan in het programma ‘Teams aan Zet’. In deel 1 lees je hoe een team aan zet kwam en bleef met een Atelier Sociaal Domein door multidisciplinaire samenwerking. In deel 2 ontdek je hoe de teamfases verlopen en hoe dat proces bijdraagt aan organisatieontwikkeling.

Het is lunchtijd als mijn collega Eric de Waard en ik aanschuiven bij het team Atelier Sociaal Domein van de NHL. We maken kennis met de docenten uit de verschillende opleidingen:

  • Ellen Dreier, docent afdeling Welzijn
  • Richtje Boomsma, docent afdeling Welzijn en coördinator minor Werker in Welzijn Nieuwe Stijl
  • Inge Moed, projectassistent afdeling Welzijn
  • Bauke Aalbers, docent hbo-v
  • Frits Sieswerda, docent afdeling Welzijn
  • Avelien Haan, docent Thorbecke Academie (bestuurskunde opleiding)
  • Ieta Berghuis, docent afdeling Welzijn

Het gesprek gaat vervolgens over de passie om studenten iets mee te geven dat aansluit bij het werkveld, en over leren door samen je weg te zoeken. Verder komt ook de samenwerking binnen het team ter sprake en de interactie met de structuur van de school en met andere betrokkenen.

Multidisciplinaire samenwerking tussen opleidingen

Door de decentralisatie van de zorg en het ontstaan van sociale wijkteams is multidisciplinaire samenwerking een belangrijk thema geworden. Bauke (docent HBO-V): “In het werkveld zijn er raakvlakken tussen verpleegkunde, overheid en welzijn. Daarom hadden wij behoefte aan samenwerking met de bijbehorende opleidingen.” Voor de minor Welzijn Nieuwe Stijl werd er al samengewerkt tussen welzijnsopleidingen en verpleegkunde. Ieta (docent Welzijn): “We kennen elkaar al en met elkaar zijn wij heel creatief. Als ideeënmakers buitelen we over elkaar heen. Op een gegeven moment ontstond bij mij het idee voor het Atelier Sociaal Domein.”

Met dat idee ging zij naar Richtje, de coördinator van de minor Welzijn Nieuwe Stijl. Richtje: “Voor het Atelier Sociaal Domein hebben we ook de Thorbecke Academie benaderd.” Avelien (docent bestuurskunde) reageert: “Zo voelt dat voor mij niet. Het was er ineens. We hebben mensen bij elkaar geroepen en zijn aan de gang gegaan. ‘We weten het ook niet precies en we zien wel’, vanuit dat gevoel. Wij zijn het als kernteam gaan uitwerken.”

In het Atelier Sociaal Domein is de aansluiting op de praktijk en de inhoud van elke opleiding een drijvende kracht. Frits (docent Welzijn): “Als beleidsmakers, maatschappelijk werkers en verpleegkundigen in de praktijk moeten samenwerken, dan is het goed als ze daar tijdens de opleiding al mee oefenen. Qua opleidingen hebben we alles in huis.” En toch gaat het niet allemaal vanzelf. In het atelier moeten de partijen dezelfde kloof overbruggen die er in het werkveld is. Ellen (docent Welzijn): “Soms vraag ik me af: ‘wat doet een hbo-v’er eigenlijk?’ We spreken niet altijd elkaars taal.”

Teams aan zet

“Onze droom is om onze studenten en de samenleving aan elkaar te koppelen, om werk en onderwijs te integreren en ontmoeting tussen alle betrokkenen te organiseren.”
Uit de aanvraag Atelier Sociaal Domein voor Teams aan Zet – januari 2016

Teams aan Zet is een stimuleringsprogramma voor teamontwikkeling van de NHL (zie ook onderaan). Dit programma gaf het idee van het Atelier Sociaal Domein een extra impuls. Frits: “Het idee hadden we al voordat we een aanvraag konden doen.” Richtje vult aan: “In de aanvraag hebben we het idee concreet uitgewerkt. We hebben de activiteiten beschreven die we gaan doen en de uren en het budget die we daarvoor nodig hebben. Ook hebben we laten zien hoe ons idee bijdraagt aan het realiseren van de NHL doelstellingen.”

Teams aan Zet stimuleert niet alleen de teamontwikkeling; het draagt ook bij aan innovatie van de NHL. Ellen: “Elke organisatie heeft te maken met de reguliere taken. Om innovatief te zijn, moet je tijd maken voor vernieuwing. Dat is lastig in een hogeschool, waar je als docent wordt volgepland met vaste afspraken. Teams aan Zet helpt, omdat het scharrelruimte creëert. Ruimte voor iets extra’s.”

Multidisciplinair: buiten de structuur om

Het Atelier Sociaal Domein is een extra project naast de ‘normale’ werkzaamheden. Over die combinatie zegt Bauke: “Ik vraag me af wat mijn afdelingshoofd ervan weet…” Ieta is duidelijk: “Het is gewoon leuk. We schrijven niet elk uurtje op.”

“In een netwerksamenleving zijn ook bruggenhoofden nodig.”

Toch willen alle leden van het kernteam dat de resultaten geborgd worden, nu het atelier op stoom begint te komen. En daarvoor wijst iedereen naar projectassistent Inge. Zij vertelt: “Ik ben er later bij gekomen om dingen te borgen, administratieve taken bij te houden. In het begin was het zoeken naar wat nodig is. Nu merk dat ik vooral verbindingen maak en lijnen trek. Wat we doen met het atelier, moet ook weer ergens in het systeem terugkomen, in roosters, leerplanschema’s of het gebruik van lokalen.”

De teamleden vinden Inge’s functie heel belangrijk. Ieta: “Het is heerlijk om in een bevlogen team te werken, los van de structuur en gefocust op inhoud. Wij kunnen goed buiten het systeem om denken, maar het moet er wel naar terug. Inge helpt ons om het er weer in te passen.” Frits vult aan: “Ook in een netwerksamenleving zijn bruggenhoofden nodig. Inge is ons bruggenhoofd.”

Samen leren

Tussen de studenten van de opleidingen zijn grote verschillen. Bauke: “Bij ons zitten veel studenten met een roeping voor verpleegkunde.” Studenten van de Thorbecke Academie vallen op, omdat ze vaak een jasje-dasje gekleed gaan. En dan gaan de studenten samen aan het werk. Frits: “Na een half uur vallen de verschillen tussen de afzonderlijke opleidingen weg. Dan zijn we bezig met het vraagstuk en hoe we dat aanvliegen.”

Ook de verschillen tussen docenten en studenten worden kleiner. Ieta: “Soms weten we ook niet hoe het moet. We zijn met z’n allen aan het leren: onze studenten, de mensen uit het werkveld en wij als docenten. De studenten voelen onze zoekende houding aan. Dat is een meerwaarde, al vinden ze het soms irritant en willen ze gewoon een oplossing.” Avelien vult aan: “Dat onbehagen zetten we om in samen zoeken. Daarin zijn we gelijk.”

Deze leerervaring levert de studenten ook wat extra’s op. Ellen: “Onze studenten worden zo makkelijker inzetbaar. Ik denk dat ze makkelijker een baan kunnen krijgen.”

Samenwerking in het team

De NHL baseert zich bij de teamontwikkeling onder andere op de teamfases van Tuckman. Voor veel teams is de storming-fase met alle botsingen en conflicten een lastige opgave. Frits: “Botsingen hebben we nog niet gehad. Dat gebeurt misschien als dit atelier een plek krijgt in het systeem.” Ieta is het niet met Frits eens: “We botsen wel, op inhoud. En we gunnen iedereen zijn eigen inhoud.”

Belangrijk is hoe je omgaat met de verschillen en de tegenstellingen. Avelien: “We kunnen er wel mee omgaan, als dingen anders lopen dan verwacht. We vertrouwen elkaar. De verschillende kwaliteiten in ons team beginnen zich nu uit te kristalliseren. En we delen een positief mensbeeld. We hebben niet veel met hiërarchie en zien in iedereen ontwikkelpotentieel.”

In 2016 houdt de ondersteuning vanuit het programma Teams aan Zet op. Richtje: “Dan wordt de vorm spannender. Nu pakt iedereen klussen op en is er gedeeld leiderschap. We vergaderen niet volgens een vast schema en regelen veel via e-mail.” Bauke vult aan: “We zijn van informeel organiseren. En we zeggen liever achteraf ‘sorry’ dan dat we vooraf toestemming vragen.”

Teams aan Zet is een ontwikkelprogramma voor teams van de NHL Hogeschool in Leeuwarden. Een keer per jaar krijgen teams de kans een plan in te dienen voor een innovatieve pilot. De beste plannen worden beloond met een budget en worden uitgevoerd.

Lees ook deel 2 van deze serie over fases in teamontwikkeling en de bijdrage aan de organisatieontwikkeling.

Over de schrijver

Karin weet precies hoe ze beleid een gezicht en een verhaal kan geven. Door de mensen die in je organisatie aan het woord te laten en hen te helpen hun verhaal te vertellen. Hierbij put ze uit haar brede ervaring op het gebied van P&O, kennismanagement en projectmanagement. Haar inspiratie haalt ze uit romans en wandelingen met Frodo, haar Toller Retriever.​

Geef je reactie:

Geef je reactie: