Strategie: door de bocht heen kijken

“Kijk door de bocht heen”, leerde mijn rij-instructeur me. Deze les is ook belangrijk voor allerlei professionals binnen bedrijven. Kijk verder dan vandaag en hou voor ogen waar je heen gaat, dat is de essentie van een strategie. Heb je een strategie, dan kun je leiderschap tonen. En beide - strategie en leiderschap - hebben we momenteel hard nodig.

De coverstory van de Intermediair ging afgelopen week over strategie. Of liever gezegd over het gebrek daaraan. In organisaties zijn nauwelijks nog strategen (en leiders) te vinden. De focus ligt vooral op kwartaalcijfers, wat zoiets is als: in de achteruitkijkspiegel controleren of we met onze organisatie netjes binnen de lijntjes hebben gereden. 

Van een dergelijke korte-termijnfocus heeft de hele organisatie last en niet in het minst de HR-professionals. HR kan zijn rol niet succesvol vervullen als een strategie ontbreekt. Je kunt dan in een hoekje gaan zitten klagen: “hoe kun je als HR-professional een strategische bijdrage leveren als het lijnmanagement niet in staat is om een strategie uit te zetten?” 

Door je op deze manier te verstoppen, loop je ook weg voor de bijdrage die je kunt leveren aan het ontwikkelen van een strategie en daarmee aan het succes van je organisatie. Het artikel in Intermediair noemt namelijk een aantal kenmerken van succesvolle organisaties: 

• sterke organisatiecultuur
• platte organisatie
• voldoende geld in kas
• conservatieve financiering

De eerste twee zijn typische HR-thema’s, omdat ze raken aan de verbinding van mens en werk in organisaties. Het beïnvloeden van de organisatiecultuur en -structuur vormt daarvan een belangrijk aspect. Wil een organisatie succesvol zijn, dan moet er een strategie zijn die vertelt hoe de werkende mens waarde kan creëert voor de klant. HR-strategie is idealiter altijd in lijn met de organisatiestrategie.

Zo geeft de strategie richting aan leertrajecten en aan MD- en leiderschapsprogramma’s. De strategie brengt ook de belangrijke vacatures en competenties in beeld en helpt waarderen en belonen zodanig sturen dat de juiste ontwikkelingen worden gestimuleerd. Kortom de uitvoering van HR-taken heeft een groot belang bij een heldere strategie. 

Strategie en leiderschap

Strategie en leiderschap houden verband met elkaar: strategie wijst de richting aan en leiders nemen mensen daarin mee. Zij weten welke diensten er worden geleverd en vooral hoe we dat willen doen. Ze dragen dat uit, scheppen beelden en bieden een wenkend perspectief. Ze kunnen helder maken wat we vandaag en morgen gaan doen om er voor te zorgen dat we het wenkend perspectief bereiken. Zij ondersteunen de mensen die hen willen volgen en versterken deze. 

Strategie en scenarioplanning

Een van de manieren waarop leiders de strategie kunnen vertalen in een wenkend perspectief is het gebruik van scenario’s. In een snel veranderende wereld helpen ze je te anticiperen op mogelijke veranderingen en te oefenen voor de toekomst. 

Om toekomstig weggebruikers goed door de bocht te kunnen kijken en sturen, moet je eerst voldoende rijlessen hebben gehad. Daarin oefen je allerlei onverwachte situaties: er steekt ineens een hond de weg over of het wegdek blijkt slechter dan je had verwacht. Je leert door de bocht heen kijken om te voorkomen dat je met te hoge snelheid de bocht ingaat of te laat weer gas geeft. Dit soort scenario’s helpen je een passende reactie te kiezen bij nieuwe situaties, want de volgende keer loopt er niet een hond de weg op maar een kind. Hond of kind, dat is strategisch niet belangrijk; door de oefening weet je hoe je een noodstop maakt.

Een strategie is een visie hebben op de markt en op de waarde je organisatie daar toevoegt voor haar klanten. Het gaat niet om 10-jarenplannen die je stap voor stap vertellen hoe je het uitvoert. De strategie geeft de organisatie houvast: wat gaan we leveren aan onze klant en hoe gaan we dat doen. De scenario’s zorgen ervoor dat je deze strategie niet in beton giet, maar dat je een open blik op de toekomst blijft richten.

HR en strategie

Ook de HR-strateeg heeft helder zicht op zijn eigen waardepropositie en weet welke aspecten van belang zijn om die waardepropositie te leveren aan zijn klant. Je ontwikkelt vervolgens scenario’s waarin je nadenkt over de verrassingen waarmee je wordt geconfronteerd. Zo kan HR de strategie implementeren of de lijn helpen een strategie te ontwikkelen. 

Door de bocht heen kijken betekent voor HR-professionals:

1. kijk naar de waarde die je organisatie heeft voor de klant, de afnemer;
2. bepaal wat HR bijdraagt om waarde te scheppen voor de klanten;
3. ontwikkel verschillende scenario’s en onderzoek de impact ervan op je organisatie en de HR-dienstverlening;
4. heeft je organisatie geen eigen strategie, neem dan het voortouw in de ontwikkeling.

Wil je door de bocht heen kijken en de (organisatie)strategie verbinden met je HR-beleid? Volg dan de leergang “Interactief HR-leiderschap”. In 12 lessen breng je de situatie en de gekozen strategie in beeld, bepaal je de speerpunten voor HR en kom je in actie. Tot en met 7 november 2011 krijg je bovendien € 50 verjaardagskorting. Bekijk de inhoud van de leergang en schrijf je in.