Mijn punt op de horizon

Dit artikel is een beschouwing van Arjan Hamberg over ontwikkelingen in de wereld van leren, werken en ontwikkelen voor 2012 en daarna. Waar bewegen we naartoe en wat doen we nu om er ook echt te komen?

Door: 

Arjan Hamberg

Op de drempel van een nieuw jaar neem ik altijd even de tijd om stil te staan, terug te kijken en (vooral) vooruit te kijken. Wat zie ik om me heen gebeuren? Welke mogelijkheden ontstaan er? En wat vind ik daarvan? Deze vooruitblik heeft bijvoorbeeld al geleid tot mijn jaarlijkse trends-artikel, maar er is meer te zien in de wereld van werken, leren en organiseren.

Volgens mij staan we niet alleen op de drempel naar een nieuw jaar, maar naar een nieuwe periode. Kijk ik naar achteren, dan zie ik structuren die door de eeuwen heen zijn opgebouwd. Zij zijn geperfectioneerd om mensen te controleren en het werk te beheersen, maar de structuren staan nu op het punt om in te zakken. Na decennia van arbeidsdeling en steeds grotere en abstractere constructen is er een kanteling aan de gang. 

Deze kanteling beschrijf ik vanuit vier bewegingen:

  1. Weg van de spreadsheet
  2. Naar de mensenlijke maat
  3. Nieuwsgierigheid geeft richting
  4. Beginnen met kleine stappen

Weg van de spreadsheet

Vanaf nu kunnen mensen meer en meer controle terugkrijgen over hun werk en zeggenschap over hun eigen leven. Managers die dachten de wereld te snappen en beheersen op basis van spreadsheets, blijken in een virtuele wereld verzeild te zijn geraakt. Winsten worden niet vanzelf elk jaar hoger, mijn huis niet gegarandeerd elk jaar meer waard. Dat klinkt nog als de schaduwkant. Het mooie van een schaduwkant is dat er ook een zonnige kant bestaat.

Diep van binnen weten we natuurlijk allemaal ook al heel lang dat het niet altijd meer en beter wordt. We weten dat diversiteit heel natuurlijk is en bij het leven hoort. Veel professionals zijn in de afgelopen jaren voor zichzelf begonnen. Ze hebben leren leven met onzekerheden en hebben zich in toenemende mate onttrokken aan de controlemechanismen van organisaties. Ze laten zich niet meer vangen in salarishuizen en beoordelingscycli. Vakmensen willen niet meer meedoen aan machtsspelletjes, ze stellen vakmanschap boven “bewegen in een politiek krachtenveld”.

Naar de menselijke maat

Deze beweging bij abstracte spreadsheets vandaan brengt ons terug naar de menselijke maat. De wereld wordt groter als gevolg van internet en sociale media maar aan de andere kant ook kleiner en overzichtelijker. Kennen en kennis zijn niet meer de machtsbasis maar het vermogen om toe te passen, vakmanschap en leren zijn de nieuwe waarden. Leren en vakmanschap groeien als ze de ruimte en vertrouwen krijgen. De oude constructen (oude organisaties) waren vooral gebaseerd op het beperken van ruimte en op wantrouwen. 

Leren en samenwerken, groeien en vertrouwen gaan de sleutels tot succes worden van toekomstige organisaties. Door het opdrogen van kredieten moeten we immers creatiever worden en gebruiken wat we hebben. Daarnaast zullen we moeten bouwen aan ons eigen verdienvermogen. De samenleving heeft zich laten vangen in een schuldenslavernij en daaraan moeten we ons ontworstelen. Dat lukt alleen als we kleiner, concreter en menselijker worden.

Nieuwsgierigheid geeft richting

Het punt op de horizon dat mij daarbij voor ogen staat, is een samenleving waarin we niet bang zijn voor risico’s.Het nemen van risico’s en het maken van fouten (wat we nu falen noemen) is onlosmakelijk verbonden met groeien en leren. De angst voor het onbekende, de anderen, zal plaatsmaken voor nieuwsgierigheid. 

We zullen ontdekken dat de andere inzichten ons juist helpen om oplossingen voor problemen te vinden. De problemen waar we voor staan zijn immers voortgekomen uit ons eigen handelen. We zullen dus andere meningen en visies nodig hebben om oplossingen te vinden. Wie het weet mag het zeggen, hierbij telt dat we het meest veelbelovende idee uitproberen. Niet omdat je bij de meerderheid hoort maar omdat je idee het beste is.

Leren, leren en nog eens leren, een leven lang. Dat is geen opgave, kinderen zullen op scholen mogen gaan ontdekken hoe leuk het is om te leren. Scholen zullen de basis gaan leggen voor een leergierige en nieuwsgierige houding. Om het geleerde toe te kunnen passen in de praktijk worden de basisvaardigheden lezen, schrijven en rekenen alleen maar belangrijker. Daarbij kunnen we de kennis en ervaring van oudere generaties juist goed gebruiken.

Beginnen met kleine stappen

Niet alleen mijn punt op de horizon is belangrijk, ook wat ik vandaag en morgen concreet kan doen. We zijn gewend om strategische plannen te schrijven, business cases en forecasts te maken. Maar daarnaast gaat het om het eerste begin, de eerste toepassing. Wat kan ik vandaag doen om dichter bij mijn punt op de horizon te komen?

De stappen die ik met Lumax Productie daarvoor vanaf januari 2012 ga zetten, zijn onder andere:

  • het smeden van samenwerkingsverbanden tussen bedrijven, scholen en overheden
  • innovatieve concepten vertalen naar praktische toepassingen, in woorden en daden
  • meer verbinding maken tussen het werk en de vakman, de professional

Via dit weblog blijf ik mijn kennis en visie vrijuit delen, in de hoop dat anderen het oppakken, verder brengen en doorgeven. Met de mensen met wie ik samenwerk, ga ik een actieve bijdrage leveren aan het weer leuk maken van werken en leren. Zo hoop ik eigen regie terug te geven aan vakmensen en professionals, zodat er weer producten en diensten ontstaan die we snappen en nodig hebben.

Wil je meer weten over de toekomst van leren en samenwerken binnen en tussen organisaties? Vraag dan het gratis e-book ‘Organiseren voor de toekomst aan’. Daarin vind je 9 blogposts over leiderschap, talentontwikkeling en communicatie, waarmee  aan de slag kunt gaan met samenwerking in en tussen organisaties. Je krijgt bovendien maandelijks de Lumax Producties nieuwsbrief met tips over o.a. leiderschap, organisatieontwikkeling, samenwerking en talentontwikkeling. Vraag het gratis e-book meteen aan.

Profiel: 

Credit foto: 

iStockphoto | alexsl

Dossier: 

Onderwerpen: 

Reactie toevoegen

Filtered HTML

  • Adressen van webpagina's en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Toegelaten HTML-tags: <a> <em> <strong> <cite> <blockquote> <code> <ul> <ol> <li> <dl> <dt> <dd> <p> <h2>
  • Regels en paragrafen worden automatisch gesplitst.

Plain text

  • Geen HTML toegestaan.
  • Adressen van webpagina's en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Regels en paragrafen worden automatisch gesplitst.