Drie belangrijke resultaten van leiderschap

Over leiderschap zijn boeken vol geschreven. Deze beantwoorden meestal niet de vraag wat het resultaat van leiderschap is of moet zijn. Wat moet leiderschap de organisatie brengen? In dit artikel beantwoordt Arjan Hamberg deze vraag, niet vanuit instrumenten of stijlen maar vanuit de opbrengst voor de organisatie en de mensen.

Door: 

Arjan Hamberg

Wat een leider doet, hoe leiderschap ontstaat, welke soorten leiderschap er zijn en wie een leider is: daar zijn boeken over vol geschreven. Zelf heb ik daar ook een steentje aan bijgedragen met blogposts over o.a. leiderschap van de nummer 2 en leiderschap in (online) communities. De vraag die met al deze informatie moeilijk te beantwoorden lijkt is: wat is het resultaat van leiderschap? 

Zoek je op Google naar “resultaten leiderschap” dan vind je allerlei gesponsorde links die verwijzen naar opleidingen en drijfveertesten rondom leiderschap. De andere links leiden me naar informatie over de impact die de leider moet hebben op de “bedrijfscultuur”. Er is in dat kader een uitgebreid scala aan stijlen: dienend, coachend, duurzaam, dwingend, gezaghebbend, democratisch, enz. De van-alles-wat-poldervariant is de situationeel leider: degene die voor elke situatie een passende leiderschapsstijl uit zijn gereedschapskoffer haalt. Daar knapt de bedrijfscultuur volgens de auteurs het beste van op. 

Mocht het je als leider gaan duizelen: geen zorgen! Het is allemaal te leren. Of je talent of voorkeur hebt voor een bepaalde stijl, wil je weten? Ga naar HR of een bureau en vul een test in. En dan aan de slag, want oefening baart kunst.

Maar de vraag wat leiderschap oplevert is hiermee nog niet beantwoord het blijft abstract, vaag en bovenal te beperkt. Gaan de resultaten van de leider werkelijk alleen om de bedrijfscultuur en gaat het dan om goed kiezen van de passende stijl?

Van instrument naar verbindende schakel

We leven in een tijdperk waarin het draait om samenwerking, meer dan in het industriële tijdperk. In het industriële tijdperk was het belangrijk om de machine draaiend te houden en voorspelbare resultaten te laten genereren. In dat paradigma is het logisch om te zoeken naar het juiste leiderschap en de juiste bedrijfscultuur. Dan is de juiste leiderschapsstijl het instrument, waarmee de organisatiemachine zijn werk blijft doen. 

In de groene economie of het kennistijdperk ligt de focus van organisaties meer dan ooit op samenwerking, tussen mensen maar ook zeker tussen organisaties. Vanuit een behoefte aan heelheid en compleetheid kijken we steeds vaker over de grenzen van ons eigen systeem en leren we denken in een keten. Dat klinkt misschien nog vaag, maar is in allerlei organisaties al realiteit. Bedrijven werken steeds vaker in ketens en combinaties met elkaar samen, omdat de complexe vraagstukken niet langer vanuit het eigen subsysteem kunnen worden opgelost. Als de grenzen tussen organisaties vervagen, dan kan de bedrijfscultuur niet het enige resultaat van leiderschap zijn. Want over welke bedrijfscultuur hebben we het dan!

Resultaatgebieden en waarde

Ruim 10 jaar geleden schreven Ulrich, Zenger en Smallwood het boek Resultaatgericht leiderschap. Daarin gaan zij in op de verschillende terreinen waarop het leiderschap zichtbaar moet zijn. Zij onderscheiden: 

  • de werknemers
  • het bedrijf
  • de klanten
  • de investeerders. 

Over de keuze voor juist deze resultaatgebieden valt uiteraard te twisten, maar de benadering van Ulrich c.s. gaat in elk geval verder dan de geijkte bedrijfscultuur. Daarbij hebben ze het ook over duurzame aandeelhouderswaarde in de vorm van:

  • reputatie
  • bekwaamheid om talent aan te trekken
  • bekwaamheid om in te spelen op nieuwe kansen in de markt

Deze drie vormen van aandeelhouderswaarde zouden naar mijn idee de resultaten van de samenwerking kunnen zijn. 

Resultaten van leiderschap

Dit brengt mij naar het antwoord op de vraag naar het resultaat van leiderschap. Leiderschap in organisaties zou namelijk de samenwerking in en tussen organisaties tot stand moeten brengen. Die samenwerking zou duurzame aandeelhouderswaarde moeten opleveren.

Het resultaat van leiderschap zou dan moeten zijn:

  1. Richting
  2. Compleetheid van de mens
  3. Rechtvaardigheid en vertrouwen

1. Richting

De leider geeft richting aan de samenwerking. Het resultaat van leiderschap is dat mensen weten wat de richting van de samenwerking is, waarom zij samenwerken en wat zij moeten doen om de samenwerking succesvol te laten zijn. Mensen hebben een concrete en realistische voorstelling van de toekomst en weten wat de eerstvolgende stap erheen is.

2. Compleetheid van de mens

De leider spreekt de totale mens aan en zorgt dat er ruimte voor mensen is om al hun talenten in te zetten waarover ze als mens beschikken. In een groene economie en het kennis-tijdperk kunnen we niet tegen mensen zeggen: ik heb alleen je spierkracht nodig en laat de rest maar thuis. De leider geeft ruimte aan alle menselijke talenten en waardeert al deze talenten.  

3. Rechtvaardigheid en vertrouwen

De leider zorgt ervoor dat mensen vertrouwen krijgen en zich rechtvaardig behandeld voelen. De leider moet daarom rechtvaardig zijn en zorgen dat er recht wordt gedaan, zoals Francis Fukuyama laat zien in zijn boek “De oorsprong van onze politiek”. Daarmee versterkt de leider de samenhang tussen de mensen die samenwerken.

De waarde van leiderschap

Leiderschap is geen verdienste, het is een geschenk van de groep voor de groep. Aan de kwaliteit van de samenwerking in en tussen organisaties is het resultaat van leiderschap te zien. Als de samenwerking een duidelijke focus heeft, uitgaat van de complete mens en gebaseerd is op vertrouwen en rechtvaardigheid, dan kun je veel bereiken. Dat levert waarde op voor de organisatie en voor de maatschappij, en voldoende winst voor een duurzame toekomst.

Wil je de samenwerking in en tussen organisaties verbeteren? Vraag dan het gratis e-book ‘Organiseren voor de toekomst aan’. Daarin vind je 9 blogposts over leiderschap, talentontwikkeling en communicatie, waarmee  aan de slag kunt gaan met samenwerking in en tussen organisaties. Je krijgt bovendien maandelijks de Lumax Producties nieuwsbrief met tips over o.a. leiderschap, organisatieontwikkeling, samenwerking en talentontwikkeling. Vraag het gratis e-book meteen aan.

Profiel: 

Dossier: 

Onderwerpen: 

Reactie toevoegen

Filtered HTML

  • Adressen van webpagina's en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Toegelaten HTML-tags: <a> <em> <strong> <cite> <blockquote> <code> <ul> <ol> <li> <dl> <dt> <dd> <p> <h2>
  • Regels en paragrafen worden automatisch gesplitst.

Plain text

  • Geen HTML toegestaan.
  • Adressen van webpagina's en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Regels en paragrafen worden automatisch gesplitst.